Witryna korzysta z plików cookies,które są niezbędne do prawidłowego jej funkcjonowania .W ustawieniach przeglądarki możesz zmienić warunki ich przechowywania lub dostępu

Barbara Wałkówna-Zbiróg (05.01.1933-29.01.2018)

Jeszcze nie tak dawno, bo 5 stycznia, obchodziła swoje 85 urodziny. A dziś nie ma jej już wśród nas. Aktorka zmarła 28 stycznia, jednak informacja o jej śmierci pojawiła się dopiero 3 dni później. Barbara Wałkówna-Zbiróg była wybitną aktorką, cenionym pedagogiem (PWSFTviT w Łodzi oraz PWST w Krakowie) i uznanym reżyserem. Studiowała historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim, aktorstwo w krakowskiej PWST (1950-1954) oraz doktoryzowała się w katedrze Teorii Teatru Filmu i Literatury Uniwersytetu Łódzkiego. Choć aktorka związana była głównie z łódzkimi scenami, grała także w Teatrze im. Wyspiańskiego w Katowicach - w latach od 1.09.1988 do 30. 09.1990 r. pełniła funkcję  dyrektora artystycznego Teatru im. L. Solskiego w Tarnowie. Była żoną Józefa Zbiróga (ich córka Justyna także jest aktorką), zasłużonego aktora, reżysera i profesora łódzkiej szkoły teatralnej, filmowej i telewizyjnej, który wraz nią przyjechał do Tarnowa i występy na scenie łączył z byciem dyrektorem naczelnym tarnowskiego teatru. Na teatralnej scenie Barbara Wałkówna zagrała około 250 ról, występowała także w filmach i telewizji. W Tarnowie, o czym mało kto wie, uczyła kleryków Wyższego Seminarium Duchownego emisji głosu, dykcji i publicznych wystąpień. Jej pobyt w Tarnowie przypadł na trudny czas, była następczynią wyrzuconego kilka miesięcy wcześniej dyrektora Ryszarda Smożewskiego, z którego legendą musiała się zmierzyć…
Ps. Byłem wtedy szefem technicznym teatru i dobrze pamiętam, jak wielu pracowników z trudem akceptowało dyrektoriat państwa Zbirogów. Ale cóż, czas jak rzeka…  

Barbara Wałkówna-Zbiróg podczas swojego pobytu w Tarnowie reżyserowała i grała w spektaklach:

„Moralność Pani Dulskiej” G. Zapolska, reż. M. Kaniewska - rola Pani Dulska. Premiera 6.11.1988 r.
”Betlejem Polskie” L. Rydel inscenizacja i reż. B.Wałkówna-Zbiróg. Premiera 08.01.1989 r.
Pieszo ”S.Mrożek, reż. M. Pawlicki – rola Baba. Premiera 18.03.1989 r.
Bawmy się czyli to i owo o komedii dell’arte” reż. B.Wałkówna-Zbiróg. Premiera 02.10.1989 r.
 ”Bardzo starzy oboje” K.Brandys, reż. J. Zbiróg – rola Balbina . Jubileusz 35-lecia pracy artystycznej. Premiera 04.03.1990 r.
„Halo,to ja” T. Kempinski, opieka artystyczna. Premiera 07.10.1990 r.


Barbara Wałkówna urodziła się w Świętochłowicach na Górnym Śląsku. Ukończyła Państwową Wyższą Szkołę Aktorską w Krakowie. Na scenie debiutowała w roku 1954 w Teatrze im. S. Żeromskiego w Kielcach. W 1956 roku podjęła pracę w Teatrze im. S. Wyspiańskiego w Katowicach, a w roku 1960 przeniosła się do Łodzi, do Teatru im. S. Jaracza, gdzie grała do 1960 r. W latach 1970-1986 była aktorką Teatru Nowego w Łodzi, do którego wróciła po tarnowskim epizodzie w 1990. W teatrze zadebiutowała w 1954 r. rolą Smugoniowej w „Uciekła mi przepióreczka” na deskach Teatru im. Żeromskiego w Kielcach. Sprawdzała się zarówno w repertuarze dramatycznym, jak i komediowym.

W filmie pojawiła się po raz pierwszy w 1955 r. na planie „Szkiców węglem” Bohdziewicza. Na koncie miała role filmowe i telewizyjne, m.in. w „Kaloszach szczęścia”, „Decyzjach”, „Samotności we dwoje” i „Opadły liście z drzew”, „Chłopach”. Była głosem Jej Ekscelencji w kultowej „Seksmisji”, a w serialu „Na Wspólnej” występowała w roli babci Maciejewskiej.

W roku 1996, w związku z jej 40-leciem pracy artystycznej, nakręcono film dokumentalny „Barbara Wałkówna. Portret rodzinny na 40-lecie”.

Po raz ostatni stanęła przed kamerą w 2014 r., dołączając do obsady "Obywatela" w reżyserii Jerzego Stuhra.

W roku 1991 wróciła do Teatru Nowego w Łodzi. Grała tam aż do przejścia na emeryturę. Ostatnią jej rolą w roku 2010 była Dziadówka w sztuce „Dybuk” Anskiego.

W Teatrze Jaracza stworzyła wiele niezapomnianych ról. Wśród nich była Zosia w "Krakowiakach i góralach" Wojciecha Bogusławskiego w reżyserii Feliksa Żukowskiego, Berta w "Ondynie" Jean’a Giraudoux  w reżyserii Maryny Broniewskie czy Panna Młoda w" Weselu" Stanisława Wyspiańskiego w reżyserii Jerzego Grzegorzewskiego. Można ją było oglądać jako Krzeminę w "Zdziczeniu obyczajów pośmiertnych" Bolesława Leśmiana  w reżyserii Waldemara Zawodzińskiego,  Anielę w " Damach i huzarach" Aleksandra Fredry w reżyserii Zbigniewa Brzozy oraz A w "Trzech wysokich kobietach" Edwarda Albeego w reżyserii Barbary Sass. Grała też rolę Matki w "Śnie o jesieni" Jona Fosse’ a w reżyserii Pawła Miśkiewicza oraz Maryny w "Wujaszku Wani"  Antona Czechowa w reżyserii Jacka Orłowskiego.

Była mistrzynią w kreowaniu wyrazistych postaci kobiet. Świetnie budowała nastrój, skupiając się na oddawaniu skomplikowanych relacji międzyludzkich. Świetnie dawała sobie radę zarówno w repertuarze dramatycznym, jak i komediowym. Kreowane przez nią bohaterki były zawsze bardzo przekonujące i pełne życiowej prawdy. Swoimi sugestywnymi rolami zyskała sobie sympatię widzów i uznanie krytyki.

Była laureatką wielu prestiżowych nagród i wyróżnień. Została odznaczona m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem Oficerskim i Srebrnym Medalem Gloria Artis.  Nagrodzona została również Srebrnym Pierścieniem za całokształt pracy artystycznej, Medalem „Pro publico bono” im. Sabiny Nowickiej.

Po śmierci męża ostatnie lata życia spędziła w Domu Artysty Weterana w Skolimowie.

Pogrzeb Barbary Wałkówny-Zbiróg odbędzie się 8 lutego (czwartek) w Łodzi na Cmentarzu Komunalnym w Dołach.

Ryszard Zaprzałka

Zdjęia - Barbara Wałkówna w filmie "Konstrukcja własna" (2012) (Filmpolski.pl), www.Instytutteatralny.pl  oraz Tarnowski Teatr